Quẻ Sơn Địa Bác
Quẻ Sơn Địa Bác gồm Cấn ở trên, tượng núi, và Khôn ở dưới, tượng đất. Đây là quẻ số 23 trong 64 quẻ Kinh Dịch, theo thứ tự Văn Vương.
Ý chính của quẻ là rơi rụng, bị tước đoạt, suy bại. Bóc lột, suy tàn. Nền tảng lung lay, cần giữ gìn. Người xưa xếp quẻ này vào loại xấu.
Theo Lục Hào Nạp Giáp, quẻ thuộc cung Càn, hành Kim, là quẻ Ngũ Thế.
Lời quẻ
Bác: bất lợi hữu du vãng.
Bị bóc mòn. Không lợi đi đâu, làm gì.
Đại Tượng
Sơn phụ vu địa, Bác; thượng dĩ hậu hạ, an trạch
Núi dựa vào đất, bị bào mòn dần. Người trên lo vun dày cho người dưới để giữ yên chỗ ở.
Lời tượng dân gian
Ưng thước đồng lâm
Chim ưng và chim thước ở cùng một rừng.
Lời sáu hào
Sơ Lục, hào 1
Bác sàng dĩ túc, miệt trinh hung
Giường mục từ chân. Nền móng bị phá, cái chính bị lấn, xấu.
Lục Nhị, hào 2
Bác sàng dĩ biện, miệt trinh hung
Giường mục tới thành. Sự bóc mòn lan lên, xấu.
Lục Tam, hào 3
Bác chi vô cữu
Ở giữa chỗ bóc mòn mà tách khỏi đám xấu. Không thành lỗi.
Lục Tứ, hào 4
Bác sàng dĩ phu, hung
Giường mục tới da thịt người nằm. Hoạ đã sát thân, xấu.
Lục Ngũ, hào 5
Quán ngư, dĩ cung nhân sủng, vô bất lợi
Xâu cá thành chuỗi, dẫn người dưới tới nhận ân. Biết dẫn dắt thì không gì bất lợi.
Thượng Cửu, hào 6
Thạc quả bất thực, quân tử đắc dư, tiểu nhân bác lư
Quả to còn sót không ai ăn. Người ngay được người đỡ như được xe. Kẻ gian tự phá nát chỗ ở của mình.
Quẻ liên quan
- Quẻ hỗ, Quẻ Thuần Khôn. Lấy hào 2, 3, 4 làm quái dưới, hào 3, 4, 5 làm quái trên. Cho thấy phần ẩn bên trong, việc diễn biến giữa chừng.
- Quẻ thác, Quẻ Trạch Thiên Quải. Đổi hết âm dương của sáu hào. Cho thấy mặt trái của việc, điều quẻ này đang thiếu.
- Quẻ tổng, Quẻ Địa Lôi Phục. Lật ngược quẻ, hào trên xuống dưới. Cho thấy việc khi nhìn từ phía người kia.
Hỏi đáp
Quẻ Sơn Địa Bác tốt hay xấu?
Người xưa xếp Sơn Địa Bác vào loại quẻ xấu. Lời quẻ nói bị bóc mòn. Không lợi đi đâu, làm gì. Tốt xấu còn tuỳ hào nào động và việc đang hỏi, nên đọc thêm lời hào động.
Gieo được quẻ Sơn Địa Bác thì nên làm gì?
Núi dựa vào đất, bị bào mòn dần. Người trên lo vun dày cho người dưới để giữ yên chỗ ở. Có hào động thì đọc kỹ lời hào ấy, vì đó là chỗ việc đang chuyển.
Quẻ Sơn Địa Bác thuộc cung nào, hành gì?
Theo Lục Hào Nạp Giáp, quẻ thuộc cung Càn, hành Kim, là quẻ Ngũ Thế.